Het financieel systeem faalt, waar blijft de politiek?

Een heldere analyse van politieke onwil of onwetendheid

POLITIEKECONOMIE

3/13/2026

Hoe duidelijk wil je het hebben?

Eerste alinea
Politici die beloven de stijgende huizenprijzen, de klimaatcrisis en de groeiende ongelijkheid terug te dringen zonder dat ze een plan hebben om in te grijpen in het financieel systeem: het is alsof ze een huis proberen te verduurzamen zonder het enkelglas te vervangen. Inefficiënt, duur én de verkeerde partijen profiteren ervan. Toch blijven de politieke plannen voor hervorming van het financieel systeem, waaronder die van GroenLinks-PvdA, summier. Het lijkt alsof politieke partijen hun handen niet willen branden aan de rol van banken en andere financiële instellingen. Zo wordt het financieel systeem met rust gelaten, alsof het gaat om een stelsel van natuurwetten waar experts over moeten besluiten en politici vooral niet.

Laatste alinea's
De meest urgente problemen van deze tijd, van de klimaatcrisis tot de wooncrisis, moeten ons niet doen wegkijken van het financieel systeem, maar juist aanzetten om erop te focussen. Crises en finance staan niet los van elkaar. De politiek zou zich dus verder moeten verdiepen in en vooral bemoeien met het financieel systeem. Dit systeem bepaalt mede de vormgeving van onze economie, welke economische activiteit kan groeien en krimpen, onder welke voorwaarden, en wie daarvan profiteert.

Dat zijn bij uitstek verdelingsvraagstukken, en daarmee politieke kwesties. Die kun je niet overlaten aan ‘neutrale’ experts of onder het mom van marktwerking de vrije loop laten. Dan wordt finance namelijk een doel op zich en raakt macht geconcentreerd in een almaar complexer en onrechtvaardiger systeem. Het financieel systeem is maakbaar. Het zou mens, milieu en maatschappij moeten dienen. Niet andersom.

Publicatie in De Helling, Wetenschappelijk Bureau GroenLinks

Auteurs:
Anna Koolstra
Advocacy manager bij Triodos Bank
Ernst Hobma
Econoom bij Triodos Bank en redactielid van De Helling